• De bepalingen zijn van toepassing op alle vervoersovereenkomsten met een grensoverschrijdend karakter. Dat wil zeggen dat de plaats van inontvangstneming (laadhaven) en de plaats van aflevering (loshaven) in 2 verschillende staten moeten liggen. Het Verdrag kan voor nationale transporten overeenkomstig van toepassing worden verklaard.
• Het verdrag is van toepassing ongeacht de nationaliteit, de registerplaats of thuishaven van het schip en ongeacht de nationaliteit, de woonplaats of verblijfplaats van de vervoerder.
• In het verdrag zijn de rechten/ verplichtingen van partijen (vervoerder, ondervervoerder, afzender, geadresseerde ) bij vervoerovereenkomst geregeld.
• Vervoersdocumenten zijn verplicht en moeten aan bepaalde eisen voldoen.
• De aansprakelijkheid van afzender en vervoerder. De aansprakelijkheid van de vervoerder is dwingend.

• De aansprakelijkheid van de vervoerder bij navigatiefouten, waarop eerdere onderhandelingen stukliepen, is bewust niet geregeld, maar kan contractueel worden overeengekomen. Voorheen was het zo dat de schipper/vervoerder niet aansprakelijk was voor de lading in het geval van een nautische fout, vuur of explosie en gebreken aan het schip voor het begin van de reis. In het CMNI-verdrag moeten vervoerder en afzender dit van tevoren afspreken. Het is dus geen regel meer.
• Het verdrag regelt geen zaken voor wat betreft laad- en liggeld in de binnenvaart en de berekening van de vrachten en de verdeling van de scheepvaartkosten in de binnenvaart. Deze onderwerpen kunnen de landen desgewenst in hun nationale wetgeving opnemen.
• Scheepvaarthindernissen (stremmingen door ijsgang, laag water, lekke kanalen), machinekamerstoring.
• Verplichting van afzender en subsidiair ontvanger om te lossen.
• schone oplevering van de ruimen na lossing.

Ratificaties

Ratificatie door Nederland
Wet van 16 februari 2006 tot goedkeuring en uitvoering van het CMNI-verdrag (Trb. 2001, 124)

* Van toepassing op grensoverschrijdend vervoer. 
* Indien contractueel overeengekomen, ook van toepassing op nationaal vervoer ( invoeging nieuw Artikel 8:889 BW)
* Ook van toepassing op vervoer om niet

Ratificaties andere landen

* Hongarije internationaal en nationaal vervoer
* Roemenië internationaal en nationaal vervoer
* Zwitserland internatonaal en nationaal op Rijn tussen de Zwitsers/Duitse grens en Rheinfelden (muv meren)
* Tsjechië internationaal vervoer
* Luxemburg internationaal vervoer
* Nederland internationaal en contractueel voor nationaal vervoer
* Kroatië internationaal vervoer
* Duitsland internationaal vervoer (per 1-11-07 - nationaal niet duidelijk)

Toekomstige ratificaties andere landen

Frankrijk wetsvoorstel voor internationaal vervoer
België wetsvoorstel voor internatonaal vervoer
Bulgarijë en Rusland hebben aangekondigd CMNI eveneens te willen ratificeren

Samenvatting CMNI-verdrag
Hieronder een samenvatting van het CMNI-verdrag en wat daar verder mee te maken heeft. Wilt u alles over dit onderwerp weten, dan kunt op de site van IVR en Kantoor Binnenvaart meer informatie vinden. Zie onderaan deze pagina.

Definities

• Afzender: een ieder door wie of namens wie of voor wiens rekening een vervoerovereenkomst is gesloten met een vervoerder.
  Opmerking: daaronder valt ook de “middellijk lastgever”, zoals de opdrachtgever van bijvoorbeeld een expediteur, die zelfstandig opdracht geeft aan de vervoerder. De opdrachtgever kan ongewild en onbedoeld bloot komen te staan aan verplichtingen uit de vervoerovereenkomst (betaling van vracht).
• Geadresseerde: de persoon die gerechtigd is de goederen in ontvangst te nemen.
• Goederen: de lading, waaronder de verpakking, pallets en container, maar niet geduwde bakken of gesleepte schepen.
• Vervoerder: een ieder door wie of namens wie een vervoerovereenkomst is gesloten met een afzender.
• Ondervervoerder: een ieder (…..) aan wie de uitvoering van het vervoer geheel of gedeeltelijk door de vervoerder is toevertrouwd.
  Opmerking: onder deze overeenkomst valt niet alleen de feitelijke, maar ook de papieren vervoerder.
• Vervoerovereenkomst: overeenkomst waarbij een vervoerder zich verbindt tegen betaling van vracht goederen te vervoeren over binnenwateren.
  Opmerking 1: Bij de ratificatie heeft Nederland gebruik gemaakt van de mogelijkheid het CMNI ook van toepassing te laten zijn op “gratis” vervoer.
  Opmerking 2: de bevrachtingsovereenkomst (art. 8:892 BW) valt onder de definitie van de vervoerovereenkomst.
• Vervoersdocument: een document dat het bewijs vormt van een vervoerovereenkomst en dat de inontvangstneming of het aan boord nemen van de goederen door een vervoerder aantoont, opgemaakt in de vorm van een cognossement of vrachtbrief of in de vorm van elk ander in de handel gebruikelijk document.
  Opmerking: De charter en/of sluitbrief zijn geen vervoersdocument in de zin van het CMNI, want vormen geen ontvangstbewijs. Het Cognossement (Ladeschein) en vrachtbrief worden in de praktijk opgemaakt door “verlader” en plegen daarom niet de afspraken tussen de schipper en de bevrachter te bevatten.
  • handelen of nalaten van afzender of geadresseerde;
  • behandelen, laden, stuwen of lossen door afzender of geadresseerde;
  • overeengekomen of gebruikelijk vervoer van lading op dek of in open ruimen;
  • aard van de goederen (gevoelig voor breuk, roest, intern bederf e.d.) of door ongedierte of knaagdieren;
  • ontbreken of gebrekkigheid van verpakking;
  • onvoldoende of gebrekkige identificatiemarkeringen van de goederen;
  • hulp of reddingsoperaties of pogingen daartoe op de vaarwegen;
  • vervoer van levende dieren.
• In een keten zijn er meerdere vervoerovereenkomsten, met steeds andere afzenders en andere vrachtsommen. Wat geldt dan?
• De verplichting tot betaling van de vracht ontstaat pas op het moment, dat de geadresseerde om aflevering verzoekt. Zolang de geadresseerde dat nalaat, kan de vervoerder hem niet tot betaling van de vracht aanspreken. De afzender blijft wel debiteur van de vracht.
• Het CMNI legt op de geadresseerde geen afdwingbare verplichting om te lossen, ook al verzoekt de geadresseerde om aflevering.
  • Nederlands recht: de ontvanger is gehouden te lossen (art. 8:929 lid 2);
  • Duits recht: de afzender dient te lossen (§ 412 Absatz 1 HGB).
  • De Bevrachtingsvoorwaarden 1991: de bevrachter of ontvanger moet lossen.
  • IVTB en CBRB vervoersvoorwaarden: geen regeling.
• Vervoerder is verplicht de goederen binnen overeengekomen of redelijke termijn, zonder schade, af te leveren.
• De inontvangstneming en aflevering vindt plaats aan boord;
• De vervoer bepaalt welk schip moet worden gebruikt. Hij is verplicht er op toe te zien dat het schip geschikt is om de lading in te nemen, geschikt is om te varen en voorzien is van de ingevolge de geldende regelgeving vereiste uitrusting en bemanning en dat de voor het vervoer van de betrokken goederen vereiste (inter)nationale vergunningen aanwezig zijn. Hoewel de afzender moet laden, stuwen en vastzetten, staat de vervoerder ervoor in dat deze aktiviteiten de veiligheid van het schip niet in gevaar brengt.
• Verplicht om de verschuldigde bedragen te voldoen;
• Heeft een informatieplicht (kenmerken van de goederen; gevaarlijke goederen);
• Moet de begeleidende documenten aan vervoerder overhandigen.
• Moet zorgen voor deugdelijke verpakking en markering van de goederen.
• De afzender moet de goederen laden, stuwen en vastzetten conform de gebruiken in de binnenvaart, tenzij anders is bepaald.
• Nautische fout, tenzij opzet of bewuste roekeloosheid;
• Brand of explosie, tenzij door schuld van vervoerder of gebrek in schip;
• Door gebreken aan schip die al bestonden bij aanvang van de reis, mits vervoerder bewijst dat deze, ook bij “due diligence” niet konden worden ontdekt.
• Vervoerdocument in de zin van CMNI belichaamt zowel de vervoerovereenkomst, als ontvangstbewijs (lading ingenomen aan boord).
• Een charter is geen vervoersdocument. Cognossement en vrachtbrief wel.
• Vervoerdocument is verplicht, maar afwezigheid tast de geldigheid van de vervoersovereenkomst niet aan.
• Vervoersdocument hoeft slechts door vervoerder te worden getekend en niet door afzender mede-ondertekend te worden. Vervoerder mag dat wel eisen.
• Vervoersdocument levert bewijs, behoudens tegenbewijs, van het sluiten en de inhoud van de vervoerovereenkomst, alsmede van de inontvangstneming van de goederen door de vervoerder.
• Het vervoersdocument levert in het bijzonder het vermoeden op dat de goederen als omschreven in het document ten vervoer in ontvangst werden genomen.
• Eenzijdig (door vervoerder) getekend vervoersdocument levert dat bewijs ook.

 

Verplichtingen van vervoerder
Ondervervoerder - De vervoerder kan het vervoer geheel of gedeeltelijk laten uitvoeren door een ondervervoerder, waarop alle met betrekking tot de aansprakelijkheid van de vervoerder geldende bepalingen op overeenkomstige wijze van toepassing zijn.

Verplichtingen afzender
Aansprakelijkheid Afzender
Bij schending van zijn verplichtingen is afzender aansprakelijk, ook al heeft hij geen schuld.

Schending van informatieplicht
Bij schending informatieplicht door afzender mag vervoerder de overeenkomst ontbinden. Vervoerder kan dan de lading lossen op kosten van de afzender en heeft recht op:
(a) “foutvracht” (1/3 van de overeengekomen vracht) of
(b) naast de eventuele ligdagen een schadevergoeding gelijk aan de gemaakte kosten en de ontstane schade alsmede, indien de reis al is aangevangen “distantievracht”.

Verplichtingen geadresseerde
Betaling van de vracht in overeenstemming met de vervoerovereenkomst en de overige op de goederen rustende vorderingen (liggelden, kosten onderweg);
Bijdrage avarij grosse.

Beschikkingsrecht
De afzender is gerechtigd over de goederen te beschikken. Hij kan in het bijzonder verlangen dat de vervoerder de goederen niet verder vervoert, de plaats van bestemming wijzigt of de goederen aan een andere dan in het vrachtdocument vermelde ontvanger aflevert.

Aansprakelijkheid vervoerder
Bij schade tussen in ontvangstneming en aflevering, en bij vertraging is vervoerder aansprakelijk, tenzij hij “vervoerdersovermacht” bewijst.
Opmerking: Bij inontvangstneming is de lading aan boord. Bij aflevering dan is de lading aangeboden voor lossing. Dus laden en lossen vallen dan buiten periode van vervoerdersaansprakelijkheid.

Ontheffing aansprakelijkheid vervoerder
Vervoerder is niet aansprakelijk voor schade door:

Het bewijsvermoeden is ten gunste van vervoerder. Indien schade het gevolg heeft kunnen zijn van een van de ontheffingsgronden, wordt vermoed dat schade daardoor is ontstaan. Benadeelde mag dan tegenbewijs leveren.

Vervoersdocumenten
Conform CMNI en 8 BW maakt de vervoerder (schipper) het cognossement of/en vrachtbrief op. In de praktijk echter maken doorgaans bevrachter en verlader het charter resp. cognossement of vrachtbrief op.

Vervoerder mag in vervoersdocument voorbehouden ten aanzien van de lading opnemen. Bij gebreke daarvan hij wordt geacht de goederen in zichtbaar goede staat te hebben ontvangen.
Opmerking: Wat nu, indien geen document is opgemaakt, zodat er ook geen voorbehouden ten aanzien van de lading zijn opgenomen: wordt de vervoerder dan behoudens tegenbewijs vermoed de lading in goede staat te hebben ontvangen? Zo ja, dan doet de vervoerder er verstandig aan steeds een vervoersdocument op te maken.

Ontbreken vervoersdocument
Bij het ontbreken van een vervoersdocument (….), is de geadresseerde aansprakelijk voor de met de afzender overeengekomen vracht, indien deze overeenkomt met hetgeen in de handel gebruikelijk is.

Bronnen:
Artikel van mr. Theresia K. Hacksteiner, verschenen in Tijdschrift Vervoer & Recht, augustus 2006, nr. 4, presentaties van mr. Theresia K. Hacksteiner, Secretaris Generaal IVR en EBU en mr. Tim Roos, Partner Van Dam en Kruidenier, advocaten

Links:
Kantoor Binnenvaart
* CMNI-Verdrag
mr. Theresia Hacksteiner, Secretaris Generaal IVR
* Totstandkoming en implementatie CMNI in Nederland en (beoogde) ratificaties in andere landen
Artikel van Mr. Theresia K. Hacksteiner, verschenen in Tijdschrift Vervoer & Recht
* "Inwerkingtreding Verdrag van Boedapest inzake de overeenkomst van goederenvervoer over de binnenwateren (CMNI)"
mr. Tim Roos, Partner Van Dam en Kruidenier, advocaten
* Verschillen tussen CMNI en het Nederlandse binnenvaartrecht in Boek 8 BW n praktische gevolgen voor de binnenvaartvervoerder
mr. Martijn Dekker en ing. Rink Jan Slotema, EVO
* CMNI vanuit verladersperspectief
Eerste Kamer
* Wet internationaal goederenvervoer over de binnenwateren
* Verdrag van Boedapest inzake de overeenkomst voor goederenvervoer over de binnenwateren (CMNI)
CMNI per 1 november 2007 ook in Duitsland van kracht